سابقه و هدف: هیپوکسی به خصوص در بیماری های قلبی و ایسکمی رخ داده و در نهایت منجر به مرگ می شود. ترکیبات آنتی اکسیدان می توانند فعالیت آنتی هیپوکسی نشان دهند. پلم و مورد، گیاهان شناخته شده ای هستند که فعالیت آنتی اکسیدانی خوبی دارند، اما فعالیت آنتی هیپوکسی آن ها هنوز گزارش نشده است. مواد و روش ها: در این مطالعه تجربی، اثر محافظتی عصاره متانلی میوه و برگ پلم و برگ مورد در مقابل مرگ و میر ناشی از هیپوکسی در موش سوری با سه مدل هیپوکسی خفگی، خونی و جریان خونی بررسی شد. نتایج با آنالیز واریانس یک سویه و متعاقب آن نیومن کولز تفسیر شد. یافته ها: عصاره مورد در هیپوکسی خفگی بسیار موثر بود. در دوز mg/kg 125 زمان زنده ماندن را به مراتب بیشتر از کنترل افزایش داد (0/001< P). در هیپوکسی جریان خونی، عصاره برگ پلم فعالیت خیلی خوبی از خود نشان داد. در دوز mg/kg 5/62 زمان زنده ماندن را طولانی کرد (0/001< P). عصاره مورد نیز در همین دوز موثر بود (01/0< P). در مدل خونی، عصاره های پلم به طور معنی دار زمان زنده ماندن را افزایش دادند. در دوز mg/kg 125 عصاره برگ پلم زمان زنده ماندن را افزایش داد (0/001< P). این عصاره در دوز mg/kg 5/62 نیز موثر بود (0/01< P). استنتاج: عصاره ها فعالیت محافظتی خوبی در برخی مدل ها از خود نشان دادند. عصاره های مورد و میوه پلم موثرترین عصاره بودند. این عصاره ها از نظر آماری به طور قابل ملاحظه ای و به صورت وابسته به دوز، زمان زنده ماندن را نسبت به گروه کنترل در موش ها افزایش دادند.

گیاه مورت (Myrtus communis L.) در مهرماه 1377 از باغ گیاه شناسی ملی ایران (موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع) جمع آوری گردید و پس از خشک شدن در آزمایشگاه، از برگ آن به روش تقطیر با بخار آب اسانس گیری به عمل آمد. مقداراسانس بدست آمده از 85 گرم برگ خشک این گیاه ناچیز بود، به طوری که مجبور شدیم آن را از فاز آبی به وسیله نرمال هگزان جدا کنیم. همچنین به منظور مقایسه ترکیبهای تشکیل دهنده گیاه تازه با گیاه خشک، برگ تازه مورد نیز به همان روش تقطیر با بخار آب مورد اسانس گیری قرار گرفت (بازده عمل در این مورد 0.45% نسبت به برگ تازه گیاه بود). ترکیبهای تشکیل دهنده هر دو اسانس به روشهای گاز کروماتوگرافی مویی و گاز کروماتوگرافی مویی متصل به طیف سنج جرمی مورد شناسایی کمی و کیفی قرار گرفتند. از میان 32 ترکیب شناسایی شده در این دو اسانس که در مجموع 96.3 درصداز وزن اسانس برگ خشک و 96.1 درصد از وزن اسانس برگ تازه را تشکیل می دادند، به ترتیب ترکیبهای 1,8-cineole (23.4 و 17.9 درصد)،a-pinene  (22.4 و 29.1 درصد)،Limonene  (19.2 و 21.5 درصد)Linalool  (11.7 و 10.4 درصد) وLinalyl acetate  (6.1 و 4.8 درصد) بیشترین میزان را به خود اختصاص دادند.